ਡਾਟਾ ਬ੍ਰੋਕਰਾਂ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਇੱਕ ਮੁਫ਼ਤ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਟੂਲ ਹੈ ਜੋ ਗੂਗਲ ਸਰਚ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਤੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਇਸਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।
ਕੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ, ਘਰ ਦਾ ਪਤਾ, ਫੋਨ ਨੰਬਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਆਨਲਾਈਨ ਵੇਚ ਰਹੀਆਂ ਹਨ?
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਾਟਾ ਬ੍ਰੋਕਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲੋਕ ਤੁਹਾਡੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਬਹੁਤ ਸਸਤੀ ਕੀਮਤ ‘ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਖਰੀਦਦਾਰ ਨੂੰ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਮਾਰਕੀਟਰ, ਈਰਖਾਲੂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਾਥੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪਹਿਚਾਣ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਖਤਰਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪਰ ਇੱਕ ਟੂਲ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਲੱਭਣਾ ਔਖਾ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੂਗਲ ਦੀ ਇੱਕ ਮੁਫ਼ਤ ਸੇਵਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ Google Results About You ਹੈ। ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ।
Google ਆਪਣੇ ਸਰਚ ਇੰਜਨ ਲਈ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਡਾਟਾ ਬ੍ਰੋਕਰਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਨਿੱਜੀ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ।
ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਵਾਰ ਕੰਪਨੀ ਅਣਜਾਣੇ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਖਤਰਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵੀ ਲਿਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਰ Google Results About You ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਟਨ ਰਾਹੀਂ ਤੁਸੀਂ ਗੂਗਲ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਇਹ ਇੰਨਾ ਹੀ ਆਸਾਨ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਅਪਡੇਟ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਡਿਜ਼ਿਟਲ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ Electronic Frontier Foundation ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਸੀ ਕਾਰਕੁਨ Thorin Klosowski ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਆਸਾਨ ਫੈਸਲਾ ਹੈ।
ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ Google Results About You ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਆਸਾਨ ਪ੍ਰਾਈਵੇਸੀ ਟੂਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ:
“ਜੇ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਕਿ ਤੁਰੰਤ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਵੱਧ ਮਿਹਨਤ ਦੇ ਕੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸ਼ਾਇਦ ਨੰਬਰ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤੱਕ ਤੇਜ਼ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਛੋਟੇ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਦੋਵੇਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਗਲਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।”
ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਸੈੱਟ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਗੂਗਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਈਮੇਲ ਭੇਜਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ, ਈਮੇਲ, ਫੋਨ ਨੰਬਰ ਜਾਂ ਪਤਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਕਲਿੱਕ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਵੈਬਸਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ Google Results About You ਸੋਸ਼ਲ ਸਿਕਿਉਰਟੀ ਨੰਬਰ ਅਤੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਜਾਂ ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਲਾਇਸੈਂਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਦਿਖਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਸੇਵਾ ਲਈ ਗੂਗਲ ਅਕਾਊਂਟ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਖੁਦ ਸਰਚ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲੱਭ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਮੈਨੁਅਲ ਤਰੀਕਾ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਅਕਾਊਂਟ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ।
ਜੇ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖਤਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਟੂਲ ਆਨਲਾਈਨ ਖੋਜ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਲਿੰਕ ‘ਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੁਝ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲਾਂ ਸਮਝ ਲੈਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਕੁਝ ਹੋਰ ਨੁਕਤੇ
ਡਾਟਾ ਬ੍ਰੋਕਰ (Data Brokers) ਉਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਇੰਟਰਨੈੱਟ, ਐਪਸ, ਖਰੀਦਦਾਰੀ, ਲੋਕੇਸ਼ਨ ਆਦਿ ਤੋਂ ਤੁਹਾਡੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਚਦੀਆਂ ਜਾਂ ਸਾਂਝੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਚਣਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਪਰ ਕੁਝ ਕਦਮ ਅਪਣਾ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
- ਗੂਗਲ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਟਾਓ
Google Results About You ਟੂਲ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਗੂਗਲ ਸਰਚ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ (ਫੋਨ ਨੰਬਰ, ਈਮੇਲ, ਪਤਾ) ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। - ਐਪ ਪਰਮਿਸ਼ਨ ਸੀਮਿਤ ਰੱਖੋ
ਫੋਨ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਲੋੜ ਵਾਲੀਆਂ Location, Contacts, Camera ਪਰਮਿਸ਼ਨਾਂ ਬੰਦ ਕਰੋ।
ਸਿਰਫ਼ ਜ਼ਰੂਰੀ ਐਪਸ ਨੂੰ ਹੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿਓ। - ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਘੱਟ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿਓ
ਜਿਵੇਂ Facebook, Instagram ਅਤੇ X (Twitter) ‘ਤੇ
ਫੋਨ ਨੰਬਰ
ਘਰ ਦਾ ਪਤਾ
ਜਨਮ ਤਾਰੀਖ
ਵਰਗੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਰਵਜਨਿਕ ਨਾ ਰੱਖੋ। - ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਈਵੇਸੀ ਸੈਟਿੰਗ ਵਰਤੋਂ
Google Chrome ਜਾਂ Mozilla Firefox ਵਿੱਚ third-party cookies ਨੂੰ block ਕਰੋ।
Incognito/Private mode ਵਰਤੋਂ। - ਡਾਟਾ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰੋ
ਕੁਝ ਵੱਡੀਆਂ ਡਾਟਾ ਬ੍ਰੋਕਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਜਿਵੇਂ
Acxiom
Experian
Equifax
ਦੀ ਵੈਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਡਾਟਾ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। - ਵੱਖ-ਵੱਖ ਈਮੇਲ ਵਰਤੋਂ
ਇੱਕ ਈਮੇਲ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਲਈ
ਇੱਕ ਆਨਲਾਈਨ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਲਈ
ਇੱਕ ਬੈਂਕਿੰਗ ਲਈ - VPN ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਈਵੇਸੀ ਟੂਲ ਵਰਤੋਂ
ਜਿਵੇਂ
Proton VPN
NordVPN
ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਆਨਲਾਈਨ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਟ੍ਰੈਕ ਕਰਨਾ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਔਖਾ ਬਣਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਛੋਟਾ ਟਿਪ:
ਕਿਸੇ ਵੈਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਸਾਇਨ-ਅਪ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ “Allow data sharing” ਜਾਂ “Marketing emails” ਵਰਗੇ ਬਾਕਸ ਨੂੰ ਅਨਚੈਕ ਕਰ ਦਿਓ।
