ਸੋਨੇ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵੈਲਿਊ ਹੁਣ ਲਗਭਗ $30–$35 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ

ਸੋਨੇ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵੈਲਿਊ ਹੁਣ ਲਗਭਗ $30–$35 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ

ਸੋਨੇ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵੈਲਿਊ ਹੁਣ ਲਗਭਗ $30–$35 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸੇਫ-ਹੇਵਨ ਐਸੈੱਟ ਸੋਨੇ ਵੱਲ ਦੌੜ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੁੱਲ ਕੀਮਤ ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੀ ਮਿਲੀ ਜੁਲੀ GDP ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਨਾਲ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵੱਲੋਂ ਈਰਾਨ ‘ਤੇ ਹਮਲੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਤੇਹਰਾਨ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਤੇਜ਼ੀ ਹੋਰ ਵਧ ਗਈ। ਇਸ ਨਾਲ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ ਵਧੀ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਸੋਨੇ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਲਗਾਉਣ ਲੱਗੇ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ $5,400 ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚਲੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ $5,600 ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਪੱਧਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਇਹ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਰੈਲੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਖਰੀਦ ਅਤੇ ਕੋਵਿਡ ਬਾਅਦ ਦੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਡਰ ਨੇ ਹੋਰ ਤਾਕਤ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੌਜੂਦ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੁੱਲ ਕੀਮਤ $30–$35 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸੋਨੇ ਦੀ ਅਰਥਕ ਮਹੱਤਤਾ ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀ ਲਗਭਗ $8–$9 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਦੀ ਮਿਲੀ ਜੁਲੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਡੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਸੋਨਾ ਕਿਧਰ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਹੈ?
ਸੋਨੇ ਨੇ ਲਗਭਗ 13 ਸਾਲ ਦੀ ਟ੍ਰੇਡਿੰਗ ਰੇਂਜ ਤੋਂ ਹੁਣੇ ਹੀ ਬ੍ਰੇਕਆਉਟ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ 1972 ਅਤੇ 2005 ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਉਛਾਲਾਂ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਜਿਹੜੇ 6 ਤੋਂ 8 ਸਾਲ ਤੱਕ ਚਲੇ ਸਨ। ਦਹਾਕੇ ਭਰ ਸਾਈਡਵੇ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਸੋਨਾ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ 60/40 ਪੋਰਟਫੋਲਿਓ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਜੰਗ ਨੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਇਕ ਕਿਸਮ ਦਾ “ਵਿੱਤੀ ਸੁਪਰਪਾਵਰ” ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਖਤਰੇ ਵਧਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਇਹ ਵੱਡਾ ਧਨ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਸਾਧਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਰਕੀਟ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਹਰ ਨਵੀਂ ਤਣਾਅ ਭਰੀ ਖ਼ਬਰ—ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਿਸਾਈਲ ਹਮਲੇ, ਸਟ੍ਰੇਟ ਆਫ਼ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਜਾਂ ਊਰਜਾ ਢਾਂਚੇ ‘ਤੇ ਹਮਲੇ—ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵੱਡੇ ਟਕਰਾਅ ਨਾਲ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਘਬਰਾਹਟ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਹੁਣ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਉਸ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਿਵੇਸ਼ ਮੰਨ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਜੰਗ, ਮਹਿੰਗਾਈ ਅਤੇ ਕਰਜ਼ੇ ਦੇ ਖਤਰੇ ਇਕੱਠੇ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਪੈਮਾਨਾ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੋ ਗੁਣਾ ਕਰ ਲਈ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ $5 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ GDP ਪਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਲਕਸ਼ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਲਗਭਗ $3 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਹੈ। ਪਰ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੁੱਲ ਕੀਮਤ ਹੁਣ ਦੋਹਾਂ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਧ ਹੈ—ਬਿਨਾਂ ਫੈਕਟਰੀਆਂ, ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਜਾਂ ਚੋਣਾਂ ਦੇ, ਸਿਰਫ਼ ਡਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੁੜ ਮੁੱਲਾਂਕਣ ਹੋਇਆ ਇਕ ਧਾਤੂ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਵਿਚ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਅਜੇ ਵੀ ਅੰਤਰ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਇਹ “ਗੋਲਡ ਸੁਪਰਪਾਵਰ” ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ ਲੰਬਾ ਚੱਲੇਗਾ। ਜੇ ਈਰਾਨ ਸੰਘਰਸ਼ ਘਟਦਾ ਹੈ, ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਵੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪਰ ਕੁਝ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸੋਨਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ, ਲਗਾਤਾਰ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਕਾਗਜ਼ੀ ਕਰੰਸੀ ‘ਤੇ ਘਟਦਾ ਭਰੋਸਾ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖੇਗਾ।